ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಸೌಂದರ್ಯ

ಹೂವಿನ ಸೊಬಗನು ನೋಡುತ ನೀನು 

       ಕೋಮಲವೆನ್ನುತ ಮುತ್ತಿಡುವೆ;

ಹೂವಿನ ಪೆಂಪಿಗೆ ಬಾಳನು ಕೊಟ್ಟಾ

       ಮೊಳಕೆಯ ಗೋಳನು ನೀನರಿಯೆ!

ಬುವಿಯನು ನೋಡುತ ಸೊಬಗಿಗೆ ಮೆಚ್ಚಿ,

       ಕವಿಯೇ, ಕವಿತೆಯ ವಿರಚಿಸುವೆ;                    

ಬುವಿಯಾನಂದಕೆ ಜೀವವನಿತ್ತಾ 

       ಕರ್ತನ ವೆದನೆಯರಿತಿಹೆಯ?

ಯುಗ ಯುಗ ಯುಗಗಳ ಯಾತನೆಯಿಂದ 

        ಜನಿಸಿತು ನಲಿವೀ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡ;

ನಲಿಯುವ ಒಂದೊಂದಲರಿನ ಹೃದಯದಿ 

        ಬ್ರಹ್ಮವು ಮೌನದಿ ನರಳುತಿದೆ!

ಮುಂದಕೆ ನೋಡುವ ಕವಿಗಳ ಕಣ್ಣಿಗೆ 

        ಬ್ರಹ್ಮವು ಹರ್ಷದಿ ಕುಣಿಯುತಿದೆ;

ಹಿಂದಕೆ ನೋಡುವ ಋಷಿಗಳ ಕಣ್ಣಿಗೆ 

        ಯಾತನೆಯಿಂದದು ಹೊರಳುತಿದೆ!

                                     - ಕುವೆಂಪು 

                      ( 'ಕೊಳಲು' ಕವನ ಸಂಕಲನದಿಂದ )ಸತ್ಯ 

ಕಳಚಿ ಬೀಳುವೆನಯ್ಯಾ

ಕಳಚಿ  ಬೀಳುವೆನಯ್ಯಾ  ನಿನ್ನ ಸಿರಿಯಡಿಗೆ 

ಕಳಚಿ ಬೀಳುವೆನಯ್ಯಾ.

ತಣ್ಣೆಲರು ಬೀಸಿಬರೆ ಕರ್ಮವನು ಕಳೆದಿರುವ

ಹಣ್ಣೆಲೆಯು ಹೆತ್ತ ತಾಯ್ಮರವನಗಲಿ,

ಮುಳಿಯದೆಯೆ, ಹಳಿಯದೆಯೆ, ಮೌನದಲಿ, ದೈನ್ಯದಲಿ,

ಕಳಚಿ ತೊಟ್ಟುಳಿದು ನೆಲಕುದುರುವಂತೆ!       

ಜೀವನದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟ ಕಾರ್ಯವನೆಸಗಿ 

ದೇವನೊಲ್ಮೆಯ ನಂಬಿ ಶಾಂತಿಯಿಂದ,

ಹಂಬಲಿಸಿ ಸವಿಯೊಲ್ಮೆಗಳುವ ಹೆಣ್ಣಿನ ಕಣ್ಣ 

ಕಂಬನಿಯು ಮಾತಿಲ್ಲದುರುಳುವಂತೆ 

                                          - ಕುವೆಂಪು 

                          ( 'ಕೊಳಲು' ಕವನ ಸಂಕಲನದಿಂದ )

 

 

ಮುಂದಕೆಲ್ಲಿಗೆ ?

ಮೊದಲನರಿಯದಾದಿಯಿಂದ
ಆದಿ ತಿಮಿರದುದರದಿಂದ
       ಮೂಡಿ ಬಂದೆನು;
ಯಾರ ಬಯಕೆ ಎಂಬುದರಿಯೆ;
ಏಕೆ ಎಲ್ಲಿಗೆಂಬುದರಿಯೆ;
      ಮುಂದೆ ಹರಿಯುವೆ !

ಮಲಗಿ ಕಲ್ಲು ಮಣ್ಣುಗಳಲಿ,
ಜಡ ಸುಷುಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಲಿ
       ಯುಗಗಳಾದುವು!
ಸಸ್ಯಗಳಲಿ ಕನಸ ಕಂಡು,
ಹುಟ್ಟು ಬಾಳು ಸಾವನುಂಡು
      ಕಲ್ಪ ಹೋದವು !

ಮರಳಿ ಮೈಯ ತಿಳಿದು ತಿರುಗಿ
ಮಿಗಗಳಂತೆ ಮೂಡಿ ಮರುಗಿ
      ಬಹಳ ಬಳಲಿದೆ.
ಇಂದು ಮನುಜ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ
ಬಂದು ಹಾಡುತಿರುವೆನಿಲ್ಲಿ!
      ಮುಂದಕೆಲ್ಲಿಗೆ ?  

                                      - ಕುವೆಂಪು 
            ('ಕೊಳಲು' ಕವನ ಸಂಕಲನದಿಂದ)